මුස්දලිෆා – රාත්‍රිය ගත කිරීම සහ ගල් එකතු කිරීමේ ආත්මීය වැදගත්කම

 සමස්තයේ සර්ව බලධාරියානන් වන්නේ අල්ලාහ් දෙවිඳුන්ය. උන්වහන්සේ අති ශ්‍රේෂ්ඨය.ආරම්භයත් අවසානයත් උන්වහන්සේමය.නැමදීමට සුදුසු එකම මැවුම්කාර දෙවියන් වහන්සේය උන්වහන්සේට  ගෞරවය වේවා! ප්‍රශංසා වේවා!

හජ් වන්දනාව යනු ඉස්ලාම් ආගමේ අතිශය උතුම් හා ආත්මීය වන්දනාවකි. එහි සෑම පියවරක්ම ගැඹුරු අර්ථයන්ගෙන් පිරී ඇති අතර, අරෆා දිනයෙන් පසු පැමිණෙන “මුස්දලිෆා” අවස්ථාව හජ් වන්දනාවේ ඉතා වැදගත් හා සංවේදී කොටසකි. දූල් හිජ්ජා මාසයේ 9 වන දින සවස, අරෆාහි වුකුෆ් අවසන් කිරීමෙන් පසු, හජ් වන්දනාකරුවන් මූස්දලිෆා වෙත ගමන් කරති. එහි රාත්‍රිය ගත කිරීම හා පසුදින ජම්රාත් සඳහා ගල් එකතු කිරීම, හජ් වන්දනාවේ අත්‍යවශ්‍ය ආචාර අතරට අයත් වේ.

මූස්දලිෆා යනු අරෆා සහ මිනා අතර පිහිටි විවෘත භූමියකි. ලක්ෂ සංඛ්‍යාත ඉස්ලාම් බැතිමතුන් මෙම ස්ථානයේ එකම රාත්‍රියක රැඳී සිටීම, ඉස්ලාමයේ සමානත්වය හා සහෝදරත්වය මනාව විදහා දක්වයි. එහිදී රජවරුන්, ධනවතුන්, දුප්පතුන්, විවිධ ජාතිකයන් හා භාෂා කතා කරන ජනතාව සියලු දෙනාම එකම භූමියක, එකම ඉහ්රාම් ඇඳුමෙන්, අල්ලාහ් දෙවිඳුන් ඉදිරියේ සමාන සේවකයන් ලෙස රැඳී සිටිති. මෙය මනුෂ්‍යයාගේ ලෞකීය ආඩම්බරය හා තත්ත්වයන් සියල්ල අතහැර දමන ආත්මීය පාඩමකි.

මුස්දලිෆා වෙත පැමිණීමෙන් පසු, වන්දනාකරුවන් මග්‍රිබ් හා ඉෂා නමස්කාර එකට ඉටු කරති. මෙය නබි මොහම්මද් (සල්) තුමාගේ ක්‍රියා පිළිවෙත අනුව සිදු කරන සුන්නා ක්‍රියාවකි. නමස්කාරයෙන් පසු, බොහෝ වන්දනාකරුවන් අල්ලාහ් දෙවිඳුන් සිහි කරමින්, දූආ කිරීමෙහි හා කුරානය කියවීමෙහි යෙදෙති. එමෙන්ම, විවෘත අහස යට සරලව රාත්‍රිය ගත කිරීම, මනුෂ්‍යයාගේ ජීවිතයේ සරලත්වය හා අවසාන ගමන සිහිපත් කරයි.

මුස්දලිෆාහි රාත්‍රිය ගත කිරීමේ වැදගත්කම ඉතා ගැඹුරුය. එය මනුෂ්‍යයාට ලෞකීය සුඛෝපභෝගී ජීවිතයෙන් වෙන්වී, අල්ලාහ් දෙවිඳුන් සමඟ තනිව සිතීමට අවස්ථාවක් ලබා දෙයි. විවෘත භූමියක, සරල පරිසරයක, අල්ලාහ් දෙවිඳුන්  සිහි කරමින් රැඳී සිටීම හදවතට නිහතමානීභාවය හා ආත්මීය සන්සුන්භාවය ලබා දෙයි. මෙය මරණයෙන් පසු මිනිසාගේ අවසාන තත්ත්වයද සිහිපත් කරයි. සියලු දෙනාම අවසානයේ අල්ලාහ් ඉදිරියේ සමාන බව මෙම අත්දැකීමෙන් පැහැදිලි වේ.

මුස්දලිෆාහි තවත් වැදගත් ආචාරයක් වන්නේ ජම්රාත් සඳහා ගල් එකතු කිරීමයි. වන්දනාකරුවන් කුඩා ගල් කැට එකතු කරති. මෙම ගල් පසුදින මිනාහි ජම්රාත් තුනට පහර දීම සඳහා භාවිතා කරයි. සාමාන්‍යයෙන් ගල් කැට 49ක් හෝ 70ක් පමණ එකතු කරනු ලබයි. මෙම ගල් කැට විශාල නොව, අතින් පහසුවෙන් අල්ලා ගත හැකි ප්‍රමාණයේ කුඩා ගල් විය යුතුය.

ගල් එකතු කිරීම සරල ක්‍රියාවක් ලෙස පෙනුනද, එහි ආත්මීය අර්ථය ඉතා ගැඹුරුය. ජම්රාත්හි ගල් පහර දීමේ මූලාරම්භය ඉබ්‍රාහිම් (අලෙයිහිස්සලාම්) නබිතුමාගේ ජීවිතය සමඟ සම්බන්ධ වේ. අල්ලාහ් දෙවිඳුන් ගේ නියෝගයට අනුව තම පුත්‍රයා වන ඉස්මාඊල්ව බිලි කිරීමට යන අවස්ථාවේදී, ෂෙයිතාන් ඔහුගේ මනස වෙනස් කිරීමට උත්සාහ කළේය. එවිට ඉබ්‍රාහිම් නබිතුමා ෂෙයිතාන්ට ගල් පහර දී එය ප්‍රතික්ෂේප කළ බව සඳහන් වේ. අද ජම්රාත්හි ගල් පහර දීම, නරක සිතුවිලි, පාප, හා ෂෙයිතාන්ගේ බලපෑම් ප්‍රතික්ෂේප කිරීමේ සංකේතයක් ලෙස සිදු කරයි.

මුස්දලිෆාහි ගල් එකතු කිරීම, මෙම ආත්මීය සටන සඳහා සූදානම් වීමක් ලෙස සැලකේ. මනුෂ්‍යයා තම ජීවිතයේ නරක පුරුදු, අහංකාරය, කෝපය, හා පව් වලට එරෙහිව සටන් කළ යුතු බව මෙය මතක් කරයි. එබැවින්, ගල් කැට යනු සරල ගල් නොව, ආත්මීය අධිෂ්ඨානයේ සංකේතයකි.

මුස්දලිෆාහි ගත කරන රාත්‍රිය වන්දනාකරුවන්ට ඉවසීම හා සරලත්වයද උගන්වයි. විශාල ජන සමූහයක් අතර සරලව ජීවත් වීම, අන් අයට උපකාර කිරීම, හා විනයගරුකව හැසිරීම හජ් වන්දනාවේ සමාජීය පාඩම් වේ. එය ඉස්ලාමයේ සහෝදරත්වය ප්‍රායෝගිකව අත්විඳීමට ලැබෙන අවස්ථාවකි.

මෙම රාත්‍රියේදී වන්දනාකරුවන් තල්බියහ් කියවමින්, අල්ලාහ් දෙවිඳුන් ගෙන් සමාව ඉල්ලමින්, ජීවිතය යහපත් මඟකට යොමු කිරීමට දුආ කරති. අරෆා දිනයේදී ආරම්භ වූ ආත්මීය පරිවර්තනය, මුස්දලිෆාහිදී තවත් ගැඹුරු වේ. මෙය හජ් වන්දනාවේ අභ්‍යන්තර අර්ථය හදවතින්ම අත්විඳීමට අවස්ථාවක් ලබා දෙයි.

අවසානයේ, මූස්දලිෆා යනු හජ් වන්දනාවේ සරල නවාතැන් ස්ථානයක් පමණක් නොව, මනුෂ්‍යයාගේ ආත්මය පිරිසිදු කරන ආගමික පාසලකි. රාත්‍රිය ගත කිරීම මඟින් නිහතමානීභාවය හා අල්ලාහ් දෙවිඳුන් කෙරෙහි විශ්වාසය වර්ධනය වන අතර, ගල් එකතු කිරීම මඟින් නරකට එරෙහිව සටන් කිරීමට ඇති අධිෂ්ඨානය ශක්තිමත් වේ. එබැවින්, මුස්දලිෆා හජ් වන්දනාවේ අතිශය ගැඹුරු හා සංවේදී ආත්මීය අත්දැකීමක් ලෙස සදාකාලිකව පවතිනු ඇත.

සකස් කළේ

විශ්ව කලා ශ්‍රමික සංසදයේ සභාපති 

සහ මහනුවර විශ්වසවන්තයන්ගේ

සංගමයේ සභාපති  ප්‍රවීණ මාධ්‍යවේදී

සරත් කුමාර දුල්වල විසිනි.