ඉස්ලාමීය දර්ශනය තුළ පවත්නා මානව ගරුත්වය, සමානාත්මතාවය සහ සාමය

 
සමස්තයේ සර්ව බලධාරියානන් වන්නේ අල්ලාහ් දෙවිඳුන්ය. උන්වහන්සේ අති ශ්‍රේෂ්ඨය.ආරම්භයත් අවසානයත් උන්වහන්සේමය.නැමදීමට සුදුසු එකම මැවුම්කාර දෙවියන් වහන්සේය උන්වහන්සේට  ගෞරවය වේවා! ප්‍රශංසා වේවා!

ඉස්ලාම් දහම යනු මනුෂ්‍ය ජීවිතයේ සියලු අංශ ආවරණය කරන සම්පූර්ණ ජීවන මාර්ගයකි. එහි මූලික අරමුණ වන්නේ මිනිසාගේ මෙලොව සහ පරලොව යහපත තහවුරු කිරීමයි. මෙම අරමුණ සාක්ෂාත් කර ගැනීම සඳහා ඉස්ලාමය විශේෂ අවධානයක් යොමු කරන්නේ මානව ගරුත්වය, සමානාත්මතාවය සහ සාමය යන විශ්වීය වටිනාකම් කෙරෙහිය. ජාතිය, භාෂාව, වර්ණය, සමාජ තත්ත්වය හෝ ආර්ථික හැකියාව නොසලකා සෑම මනුෂ්‍යයෙකුම ගෞරවයට පාත්‍ර වන බව ඉස්ලාමය අවධාරණය කරමිනි.. මෙම උතුම් වටිනාකම් මත ගොඩනැගුණු සමාජයක පමණක් සැබෑ සාමය සහ සංහිඳියාව ඇති කළ හැකි බව ඉස්ලාමීය දර්ශනය උගන්වයි.

මානව ගරුත්වය පිළිබඳ ඉස්ලාමීය ඉගැන්වීමේ පදනම අල් කුර්ආනයේ ඉතා පැහැදිලිව සඳහන් වේ. අල්ලාහ් තා ආලා සූරා අල්-ඉස්රාහි මෙසේ පවසයි:

“සැබැවින්ම අපි ආදම්ගේ දරුවන්ට ගෞරවය ලබා දුන්නෙමු.”

මෙම ආයතය මගින් පැහැදිලි වන්නේ මනුෂ්‍ය ගරුත්වය යනු කිසිදු කෙනෙකු ලබා දෙන වරප්‍රසාදයක් නොව, අල්ලාහ් විසින්ම ලබා දුන් ස්වභාවික අයිතියක් බවයි. එබැවින් සෑම මනුෂ්‍යයෙකුම ගෞරවයෙන් සැලකිය යුතුය. ඔහු කුමන ආගමකට, ජාතියකට හෝ සංස්කෘතියකට අයත් වුවද, ඔහු අල්ලාහ්ගේ මැවීමක් වන බැවින් ගෞරවයට සුදුස්සෙකි.

ඉස්ලාමය මිනිසාගේ ජීවිතය, දේපළ, ගෞරවය සහ නිදහස ආරක්ෂා කළ යුතු පූජනීය අයිතිවාසිකම් ලෙස සලකයි. නබි මුහම්මද් (සල්) තුමාගේ අවසන් දේශනයේදී එතුමා ප්‍රකාශ කළේ, “ඔබගේ ජීවිත, ඔබගේ දේපළ සහ ඔබගේ ගෞරවය එකිනෙකාට පූජනීයය” යනුවෙනි. මෙම ප්‍රකාශය මානව හිමිකම් පිළිබඳ ලෝක ඉතිහාසයේ ඉතා වැදගත් ප්‍රකාශයක් ලෙස සැලකේ.

සමානාත්මතාවය ද ඉස්ලාමයේ ප්‍රධාන මූලධර්මයකි. මිනිසුන් අතර උසස් බව හෝ පහත් බව තීරණය වන්නේ ජාතිය, වර්ණය හෝ ධනය අනුව නොවන බව ඉස්ලාමය උගන්වයි. අල් කුරානයේ සූරා අල්-හුජුරාත් හි මෙසේ සඳහන් වේ:“අහෝ මනුෂ්‍යයෙනි! අපි නුඹලා පුරුෂයෙකුගෙන් සහ කාන්තාවකගෙන් මැවූවෙමු. නුඹලා එකිනෙකා හඳුනා ගැනීම සඳහා ජන කොටස් හා ගෝත්‍ර බවට පත් කළෙමු. අල්ලා හ් දෙවියන් ඉදිරියේ නුඹලා අතරින් වඩාත් ගෞරවනීයයා වන්නේ වඩාත් භක්තිමත් තැනැත්තාය.”

මෙම ආයතය ඉස්ලාමයේ සමානාත්මතාවය පිළිබඳ මූලික ප්‍රකාශනයයි. මිනිසුන් අතර පවතින විවිධත්වය උසස්-පහත් බවක් ඇති කිරීමට නොව, එකිනෙකා හඳුනා ගැනීමට සහ සහයෝගයෙන් ජීවත් වීමට බව එය උගන්වයි.

නබිතුමාගේ ජීවිතයද මෙම සමානාත්මතාවයේ ප්‍රායෝගික ආදර්ශයකි. එතුමාගේ සමීපතම සහායකයන් අතර අරාබිවරුන් මෙන්ම අප්‍රිකානු, පර්සියානු සහ රෝමානු සම්භවයක් ඇති පුද්ගලයන්ද සිටියහ. විශේෂයෙන් බිලාල් ඉබ්න් රාබාහ් තුමාගේ උදාහරණය වැදගත් වේ. 

කලක් වහලෙකු වූ බිලාල් (රලි) තුමා ඉස්ලාමය වැළඳ ගැනීමෙන් පසු ඉතා ගෞරවනීය ස්ථානයකට පත් විය. මෙයින් පෙනී යන්නේ ඉස්ලාමය සමාජ තත්ත්වය මත නොව, චරිතය සහ භක්තිය මත මිනිසා අගය කරන බවයි.

මානව ගරුත්වය සහ සමානාත්මතාවය පවතින තැනින්ම සාමය බිහි වේ. මිනිසුන් එකිනෙකාට ගෞරව කරන විට, වෙනස්කම් නිසා අන් අය පහත් නොකරන විට සහ අසාධාරණකම් නොකරන විට සමාජය තුළ සාමය වර්ධනය වේ. 

ඉස්ලාමය සාමය යනු යුද්ධ නොමැති තත්ත්වයක් පමණක් නොව, යුක්තිය, ආරක්ෂාව සහ මානව ගෞරවය ආරක්ෂා වන තත්ත්වයක් ලෙස දකී.

ඉස්ලාමීය ආචාරය වන “අස්සලාමු අලයිකුම්” යන්නෙන් පවා සාමය පිළිබඳ මෙම දර්ශනය පැහැදිලි වේ. ඉස්ලාම් භක්තිකයන් එකිනෙකා හමුවන සෑම අවස්ථාවකම “ඔබ කෙරෙහි සාමය වේවා” යැයි ප්‍රාර්ථනා කරති. මෙය සාමය සමාජයේ දෛනික ජීවිතයේ අංගයක් කරනඉස්ලාමීය ක්‍රමයකි.

තවද ඉස්ලාමය දුප්පතුන්, අනාථයන්, වැන්දඹුවන් සහ සමාජයේ දුර්වල කොටස් කෙරෙහි විශේෂ අවධානයක් යොමු කරයි. සකාත්, සදකා සහ වෙනත් සමාජ සුබසාධන ක්‍රම මගින් ආර්ථික අසමානතාව අඩු කිරීමට උත්සාහ කරයි. සමාජයේ දුප්පත්කම සහ අසාධාරණකම් අඩුවන විට ගැටුම්ද අඩුවන අතර සාමය තහවුරු වේ.

ඉස්ලාමය අන්‍ය ආගම්වල අනුගාමිකයන් සමඟද යහපත් ලෙස කටයුතු කිරීමට උගන්වයි. මදීනා සමාජය තුළ නබිතුමා මුස්ලිම්වරුන් සහ යුදෙව්වන් අතර සහජීවනය සඳහා සම්මුතියක් ඇති කළහ. එමගින් ආගමික නිදහස සහ අන්‍යෝන්‍ය ගෞරවය තහවුරු විය. මෙය ඉස්ලාමීය සාම දර්ශනයේ වැදගත් උදාහරණයකි.

අද ලෝකය මුහුණ දෙන බොහෝ ගැටලු—ජාතිවාදය, ආගමික අසහනය, සමාජ අසාධාරණකම් සහ ප්‍රචණ්ඩත්වය—මානව ගරුත්වය සහ සමානාත්මතාවය නොසලකා හැරීමේ ප්‍රතිඵල වේ. ඉස්ලාමීය දර්ශනය මෙම ගැටලුවලට විසඳුමක් ලෙස මිනිසාගේ වටිනාකම හඳුනා ගැනීම, අන් අයට ගෞරව කිරීම සහ යුක්තිය මත පදනම් වූ සමාජයක් ගොඩනැගීම යෝජනා කරයි.

,ඉස්ලාමීය දර්ශනය තුළ මානව ගරුත්වය, සමානාත්මතාවය සහ සාමය එකිනෙකින් වෙන් කළ නොහැකි වටිනාකම් තුනකි. මනුෂ්‍යයා අල්ලාහ්ගේ ගෞරවනීය මැවීමක් බව පිළිගැනීමෙන් ගරුත්වය බිහි වේ. සියලු මිනිසුන් එකම මූලයකින් බිහි වූ බව පිළිගැනීමෙන් සමානාත්මතාවය බිහි වේ. මෙම වටිනාකම් දෙක මත ගොඩනැගුණු සමාජයකින් සැබෑ සාමය සහ සංහිඳියාව ඇති වේ. එබැවින් ඉස්ලාමය යනු මානව ගෞරවය ආරක්ෂා කරමින්, සමානාත්මතාවය තහවුරු කරමින් සහ ලෝක සාමය ගොඩනැගීමට මඟ පෙන්වන විශ්වීය දහමක් බව නිසැකය.

සකස් කළේ

විශ්ව කලා ශ්‍රමික සංසදයේ සභාපති 

සහ මහනුවර විශ්වසවන්තයන්ගේ

සංගමයේ සභාපති  ප්‍රවීණ මාධ්‍යවේදී

සරත් කුමාර දුල්වල විසිනි.