ජම්රාත් – ෂෙයිතාන්ට ගල් පහර දීම සහ එහි ආත්මීය අර්ථය

සමස්තයේ සර්ව බලධාරියානන් වන්නේ අල්ලාහ් දෙවිඳුන්ය. උන්වහන්සේ අති ශ්‍රේෂ්ඨය.ආරම්භයත් අවසානයත් උන්වහන්සේමය.නැමදීමට සුදුසු එකම මැවුම්කාර දෙවියන් වහන්සේය උන්වහන්සේට  ගෞරවය වේවා! ප්‍රශංසා වේවා!

හජ් වන්දනාව ඉස්ලාම් ආගමේ අතිශය උතුම් හා ගැඹුරු ආගමික වන්දනාවකි. එහි සෑම ආචාරයක්ම ආත්මීය හා ඓතිහාසික අර්ථයන්ගෙන් පිරී ඇති අතර, “ජම්රාත්” හෙවත් ෂෙයිතාන්ට ගල් පහර දීම හජ් වන්දනාවේ ඉතා වැදගත්  සංකේතාත්මක අංගයකි. මෙය දූල් හිජ්ජා මාසයේ 10, 11 සහ 12 වන දිනවල මිනා ප්‍රදේශයේ සිදු කරනු ලබන අතර මෙමගින්, නරකටඑරෙහිව මනුෂ්‍යයාගේ ආත්මීය සටන නිරූපණය කරයි. 

“ජම්රාත්” යනු ගල් පහර දෙන ස්ථාන තුනකි. ඒවා “ජම්රතුල් සුග්රා”, “ජම්රතුල් වුස්තා”, සහ “ජම්රතුල් කුබ්රා” ලෙස හැඳින්වේ. වන්දනාකරුවන් මෙම ස්ථාන වෙත කුඩා ගල් කැට විසි කරමින් “අල්ලාහු අක්බර්” යනුවෙන් ප්‍රකාශ කරති. මෙම ක්‍රියාව සරල ගල් විසි කිරීමක් ලෙස පෙනුනද, එහි ආත්මීය හා සංකේතාත්මක අර්ථය ඉතා ගැඹුරුය.

ජම්රාත්හි මූලාරම්භය ඉබ්‍රාහිම් (අලෙයිහිස්සලාම්) නබිතුමාගේ ජීවිතය සමඟ සම්බන්ධ වේ. අල්ලාහ්ගේ නියෝගයට අනුව තම පුත්‍රයා වූ ඉස්මාඊල් (අලෙයිහිස්සලාම්) බිලි කිරීමට යන අතරතුර, ෂෙයිතාන් ඔහුගේ සිත වෙනස් කිරීමට උත්සාහ කළේය. 

පළමුව ඉබ්‍රාහිම් නබිතුමා වෙත පැමිණි ෂෙයිතාන්, “ඔබේ පුත්‍රයා බිලි කිරීම වැරදියි” යනුවෙන් ඔහුගේ විශ්වාසය කඩ කිරීමට උත්සාහ කළේය. එවිට ඉබ්‍රාහිම් නබිතුමා ඔහුට ගල් පහර දී එය ප්‍රතික්ෂේප කළේය.

ඉන් පසු ෂෙයිතාන් හජ්රා මව්තුමිය වෙතත්, ඉස්මාඊල් (අලෙයිහිස්සලාම්) වෙතත් පැමිණ ඔවුන්ගේ සිත් වෙනස් කිරීමට උත්සාහ කළ බව සඳහන් වේ. 

නමුත් ඔවුන්ද ෂෙයිතාන් ප්‍රතික්ෂේප කරමින් ගල් පහර දුන්හ. අද ජම්රාත්හි ගල් පහර දීම, මෙම සිද්ධිය සිහිපත් කිරීමක් මෙන්ම, නරකත්වයට හා පාපයට එරෙහිව සටන් කිරීමේ සංකේතයක් ලෙසද සිදු කරයි.

ජම්රාත්හි ගල් පහර දීමේ ක්‍රමය ඉතා විනයගරුක හා නියමිත ආකාරයකින් සිදු කරයි. දූල් හිජ්ජා 10 වන දින, “ජම්රතුල් අකබා” හෙවත් විශාල ජම්රාවට ගල් කැට හතක් විසි කරයි. ඉන් පසු 11 සහ 12 වන දිනවල ජම්රාත් තුනටම ගල් කැට හත බැගින් විසි කරනු ලබයි. සෑම ගල් කැටයක් විසි කරන විටම “අල්ලාහු අක්බර්” යනුවෙන් කිම සුන්නා ක්‍රියාවකි.

මෙම ගල් කැට විශාල නොව, කුඩා හා සරල ගල් විය යුතුය. මෙය ඉස්ලාමයේ සරලත්වය හා මධ්‍යස්ථභාවය පෙන්වයි. ගල් පහර දීමේ අරමුණ භෞතිකව කිසිවෙකුට හානි කිරීම නොව, ආත්මීය වශයෙන් ෂෙයිතාන්ගේ බලපෑම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමයි.

ජම්රාත්හි ඇති ප්‍රධාන ආත්මීය අර්ථය වන්නේ, මනුෂ්‍යයාගේ ජීවිතයේ නරකට එරෙහි සටනයි. ෂෙයිතාන් යනු මනුෂ්‍යයා පාපයට, අහංකාරයට, කෝපයට, හා අයහපත් ක්‍රියාවන්ට යොමු කිරීමට උත්සාහ කරන බලවේගයකි. එබැවින්, ගල් පහර දීම මඟින් වන්දනාකරුවන් තම ජීවිතයේ නරක සිතුවිලි හා අයහපත් පුරුදු ප්‍රතික්ෂේප කරන බව ප්‍රකාශ කරති.

මෙය සරල ආගමික චාරිත්‍රයක් පමණක් නොව, ජීවිතයට අදාළ ගැඹුරු පාඩමකි. මනුෂ්‍යයා සෑම දිනකම නරක ආශාවන්, අයහපත් බලපෑම්, හා පාපකාරී සිතුවිලි සමඟ සටන් කළ යුතුය. ජම්රාත් මෙම අභ්‍යන්තර සටන සංකේතාත්මකව පෙන්වයි.

තවද, ජම්රාත් මඟින් අල්ලාහ් දෙවිඳුන් ට සම්පූර්ණයෙන් යටත් වීමද නිරූපණය කරයි. ඉබ්‍රාහිම් නබිතුමා අල්ලාහ් දෙවිඳුන් ගේ නියෝගයට පූර්ණයෙන්ම අවනත වූවා සේ, ඉස්ලාම් භක්තිකයාද එදිනෙදා ජීවිතයේ සියලු අවස්ථාවන්හි අල්ලාහ් දෙවිඳුන් ගේ මඟ පෙන්වීම පිළිපැදිය යුතු බව මෙය උගන්වයි.

ජම්රාත්හි තවත් වැදගත් අංගයක් වන්නේ, ඉවසීම හා විනය පුහුණු කිරීමයි. ලක්ෂ සංඛ්‍යාත ජනතාව අතර මෙම ආචාරය සිදු කිරීමේදී, වන්දනාකරුවන් ඉවසීමෙන් හා විනයගරුකව හැසිරිය යුතුය. මෙය ඉස්ලාමයේ සමාජීය අගයන් ප්‍රායෝගිකව අත්විඳීමට අවස්ථාවක් ලබා දෙයි.

එමෙන්ම, ජම්රාත් මඟින් මනුෂ්‍යයාගේ හදවත පිරිසිදු කිරීමේ අවස්ථාවක්ද ලැබේ. ගල් කැට විසි කරන සෑම අවස්ථාවකම, තම ජීවිතයේ පව්, අහංකාරය, හා අයහපත් ගතිගුණ අත්හැරීමට වන්දනාකරුවන් අධිෂ්ඨාන කරති. මෙය ආත්මීය පරිවර්තනයේ ප්‍රබල සංකේතයකි.

ජම්රාත් යනු ඉස්ලාමයේ අභ්‍යන්තර අරමුණද පැහැදිලි කරයි. ඉස්ලාමය මනුෂ්‍යයාට උගන්වන්නේ, නරක පිටතින් පමණක් නොව, තමන්ගේ හදවත තුළින්ද පරාජය කළ යුතු බවයි. එබැවින්, ජම්රාත් යනු බාහිර ක්‍රියාවක් මඟින් අභ්‍යන්තර ආත්මීය සටන ප්‍රකාශ කිරීමකි.

අවසාන වශයෙන් ද, ජම්රාත් හෙවත් ෂෙයිතාන්ට ගල් පහර දීම, හජ් වන්දනාවේ අතිශය ගැඹුරු හා ආත්මීය අංගයක් බව තහවුරු කර ප්‍රකාශ කළ හැකිය. 

එය ඉබ්‍රාහිම් නබිතුමාගේ විශ්වාසය හා අල්ලාහ් දෙවිඳුන් ට යටත් වීම සිහිපත් කරන අතර, මනුෂ්‍යයාගේ ජීවිතයේ නරකට එරෙහි සටනද නිරූපණය කරයි. ගල් පහර දීමේ මෙම සංකේතාත්මක ක්‍රියාව, ඉස්ලාම්වරයාගේ හදවත පිරිසිදු කර, අල්ලාහ් වෙත තවත් ආසන්න කරයි. එබැවින්, ජම්රාත් හජ් වන්දනාවේ අතිශය වැදගත් හා සදාකාලික ආත්මීය පාඩමක් ලෙස පවතිනු ඇත.

සකස් කළේ

විශ්ව කලා ශ්‍රමික සංසදයේ සභාපති 

සහ මහනුවර විශ්වසවන්තයන්ගේ

සංගමයේ සභාපති  ප්‍රවීණ මාධ්‍යවේදී

සරත් කුමාර දුල්වල විසිනි.